Upadek ze starości

Wielu myśliwych zastanawia się, ile lat w warunkach naturalnych dożywają jelenie, sarny czy dziki, jak również inne dzikie zwierzęta.

upadek01

Nie posiadamy jednak wiarygodnych informacji na ten temat, a nasze dane pochodzą z ocen prawidłowości odstrzału. Ocenę wieku opieramy na zużyciu zębów przedtrzo­nowych i trzonowych oraz na kształcie ich rejestrów. Powszechnie nazywana jest ona metodą Budenza i u jeleni byków skupia się zazwyczaj na określe­niu wieku do 11 lat, co jest granicą III klasy wieku.

Ciekawym przypadkiem oceny wieku jelenia byka jest wieniec pocho­dzący z terenu Nadleśnictwa Kwidzyń. W obwodzie dzierżawionym przez KŁ „Szarak” z Gdańska 18 marca 2016 roku została odnaleziona tusza padłego jelenia. Wstępna ocena wykluczyła moż­liwość postrzelenia lub ewentualnego kłusownictwa. Poczynione ustalenia pozwoliły na uznanie, że byk padł ze starości. Po odbiciu łba i jego sprepa­rowaniu potwierdziły się wcześniejsze przypuszczenia. Ocena stanu i zużycia zębów przedtrzonowych i trzonowych żuchwy, jak również szczęki górnej pozwala na przybliżone określenie wieku na poziomie około 15–16 lat. Potwier­dzeniem tego jest mocne starcie koron zębów, sięgające prawie do korzeni. Byk miał ciekawą formę czternastaka niere­gularnego, obustronnie koronnego.

W wielu publikacjach dotyczących biologii jelenia szlachetnego i morfolo­gii poroży u tego gatunku znajdujemy informacje o tym, że po zakończeniu kulminacji rozwoju osobniczego, co u byków występuje w wieku około 12–14 lat, rozpoczyna się okres uwsteczniania poroża. Znaleziony byk jest tego potwierdzeniem. Proces uwsteczniania poroża objawia się niedorozwojem koron i ich stopniowym lub całkowitym zanikiem, a tym samym przesuwaniem jego masy ku dołowi. W wypadku tego jelenia można śmiało stwierdzić, że masa poroża zdecydowa­nie była w górze. Wynika to z faktu, że na obydwu tykach byk wykształcił dość okazałe korony, na lewej tyce zaś brakowało oczniaka i nadoczniaka, a opierak był charakterystycznie dość wysoko osadzony.

Przedstawiony przypadek jest potwierdzeniem, że maksymalny wiek jeleni w warunkach naturalnych z reguły nie przekracza 20 lat. Z kolei uwstecz­nianie poroża po zakończeniu kulmina­cji rozwoju osobniczego może przyjmo­wać różną postać i nie zawsze związane jest z przesuwaniem się masy ku dołowi przez ograniczony rozwój odnóg koron lub ich zanik.

Marian Flis

upadek03 upadek02

  • ________________________

  • Warto przeczytać

    • ©Łowiec Polski 2013
    • projekt - Unia Interactive

    Facebook

    Twitter

    Google Plus


    • 15 Jan 2018

    • 13 Jan 2018

    • 12 Jan 2018

    • 11 Jan 2018

    • 10 Jan 2018

    • 9 Jan 2018

    • 7 Jan 2018

    • 6 Jan 2018

    • 5 Jan 2018

    • 4 Jan 2018